{"id":11293,"date":"2025-11-25T09:43:56","date_gmt":"2025-11-25T08:43:56","guid":{"rendered":"https:\/\/aidssh.al\/?p=11293"},"modified":"2025-11-25T12:01:18","modified_gmt":"2025-11-25T11:01:18","slug":"113-vjet-pavaresi-komunizmi-vrau-dhe-burgosi-firmetaret-e-pavarsise","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/aidssh.al\/en\/113-vjet-pavaresi-komunizmi-vrau-dhe-burgosi-firmetaret-e-pavarsise\/","title":{"rendered":"113 vjet pavar\u00ebsi, komunizmi vrau dhe burgosi firm\u00ebtar\u00ebt e pavarsis\u00eb"},"content":{"rendered":"<p><strong>Komunizmi vrau dhe burgosi firmetaret e pavarsis\u00eb<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>K\u00ebrc\u00ebnimi m\u00eb i madh i paraqitur nga l\u00ebvizjet totalitare \u00ebsht\u00eb shkat\u00ebrrimi i sfer\u00ebs publike, \u00e7rr\u00ebnjosja e aren\u00ebs ku individ\u00ebt p\u00ebrfshihen n\u00eb diskurs dhe veprim politik kuptimplot\u00eb.<br>Firm\u00ebtar\u00ebt e Pavar\u00ebsis\u00eb n\u00ebnshkruan lirin\u00eb por p\u00ebrjetuan dhun\u00ebn dhe persekutimin m\u00eb t\u00eb eg\u00ebr. Madje, edhe pasardh\u00ebsit e tyre e p\u00ebsuan r\u00ebnd\u00eb; disa u vran\u00eb, t\u00eb tjer\u00eb u internuan, nd\u00ebrsa nj\u00eb pjes\u00eb u zhduk\u00ebn nga kujtesa historike p\u00ebr shkak t\u00eb propagand\u00ebs komuniste.<br>Ja fatet tragjike t\u00eb dis firm\u00ebtareve:<br>\ud835\udc12\ud835\udc21\ud835\udc1e\ud835\udc1f\ud835\udc2a\ud835\udc1e\ud835\udc2d \ud835\udc03\ud835\udc1a\ud835\udc22\ud835\udc2e, delegat i Elbasanit dhe autor i Deklarat\u00ebs s\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb, u burgos, torturua dhe u ekzekutua nga regjimi komunist n\u00eb vitin 1946.<br>\ud835\udc0b\ud835\udc1e\ud835\udc1f \ud835\udc0d\ud835\udc28\ud835\udc2c\ud835\udc22,, firm\u00ebtar dhe njeriu q\u00eb ruajti dokumentin e Aktit t\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb, u pushkatua m\u00eb 20 shkurt 1946.<br>\ud835\udc10\ud835\udc1a\ud835\udc33\ud835\udc22\ud835\udc26 \ud835\udc0a\ud835\udc28\ud835\udc24\ud835\udc28\ud835\udc2c\ud835\udc21\ud835\udc22, firm\u00ebtar i Vlor\u00ebs, q\u00eb i mbijetoi Gestapos, vdiq nga torturat n\u00eb hetuesin\u00eb komuniste n\u00eb vitin 1947.<br>\ud835\udc12\ud835\udc1a\ud835\udc26\ud835\udc22 \ud835\udc15\ud835\udc2b\ud835\udc22\ud835\udc28\ud835\udc27\ud835\udc22, delegat edhe n\u00ebnshkrues, u burgos dhe vdiq n\u00eb burg n\u00eb vitin 1947.<br>\ud835\udc01\ud835\udc1e\ud835\udc1d\ud835\udc2b\ud835\udc22 \ud835\udc0f\ud835\udc1e\ud835\udc23\ud835\udc1a\ud835\udc27\ud835\udc22, arrestuar nga regjimi shqiptar dhe i dor\u00ebzuar serb\u00ebve, u pushkatua n\u00eb vitin 1948.<br>\ud835\udc19\ud835\udc22\ud835\udc27\ud835\udc22 \ud835\udc00\ud835\udc1b\ud835\udc1a\ud835\udc33 \ud835\udc0a\ud835\udc1a\ud835\udc27\ud835\udc22\ud835\udc27\ud835\udc1a, i burgosur n\u00eb vitin 1951, torturuar p\u00ebr nj\u00eb vit dhe d\u00ebnuar me burg, vdiq menj\u00ebher\u00eb pas lirimit.<br>\ud835\udc00\ud835\udc2b\ud835\udc22\ud835\udc2c\ud835\udc2d\ud835\udc22\ud835\udc1d\ud835\udc21 \ud835\udc11\ud835\udc2e\ud835\udc1c\u0327\ud835\udc22, arrestuar si tregtar i madh, u la n\u00eb varf\u00ebri t\u00eb skajshme pas lirimit nga burgu. Vdiq m\u00eb 11 prill 1950, nd\u00ebrsa shtypi i koh\u00ebs e la vdekjen e tij n\u00eb hije.<br>\ud835\udc05\ud835\udc1e\ud835\udc2b\ud835\udc22\ud835\udc2d \ud835\udc15\ud835\udc28\ud835\udc24\ud835\udc28\ud835\udc29\ud835\udc28\ud835\udc25\ud835\udc1a, i burgosur nga regjimi, p\u00ebrktheu Kur\u2019anin dhe iu p\u00ebrkushtua pun\u00ebs intelektuale pas lirimit. Ai vdiq n\u00eb vitin 1969, duke vuajtur nga p\u00ebrbuzja dhe mjediset represive t\u00eb koh\u00ebs.<br>\ud835\udc17\ud835\udc21\ud835\udc1e\ud835\udc25\ud835\udc1a\ud835\udc25 \ud835\udc0a\ud835\udc28\ud835\udc29\ud835\udc2b\ud835\udc1e\u0308\ud835\udc27\ud835\udc1c\ud835\udc24\ud835\udc1a vrar\u00eb pabesisht n\u00eb 21 tetor 1919 p\u00ebr shkak t\u00eb aktivitetit t\u00eb tij patriotik, ushtarak akademist shqiptar i Perandoris\u00eb Osmane. U cil\u00ebsua si reaksionar nga historiografia komuniste, emri iu fshi nga lista e n\u00ebnshkruesve t\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb po edhe varri iu prish dhe eshtrat e tij dyshohen se jan\u00eb hedhur n\u00eb nj\u00eb zon\u00eb t\u00eb pashenjuar. N\u00eb arkivin e autoritet gjenden edhe dokumente p\u00ebr nipin e tij Xhelal Kopr\u00ebnck\u00ebn, burgosur n\u00eb Spa\u00e7 dhe d\u00ebnuar me pushkatim me akuz\u00ebn se kishte tentuar t\u00eb arratisej.<br>\ud835\udc10\ud835\udc1e\ud835\udc26\ud835\udc1a\ud835\udc25 \ud835\udc0a\ud835\udc1a\ud835\udc2b\ud835\udc1a\ud835\udc28\ud835\udc2c\ud835\udc26\ud835\udc1a\ud835\udc27\ud835\udc22,, n\u00ebnshkroi dokumentin e pavar\u00ebsis\u00eb, me sigl\u00ebn \u201cQemal Elbasani\u201d. Emerohet me pas kryesekretar i K\u00ebshillit t\u00eb Ministrave dhe Minist\u00ebr t\u00eb Bujq\u00ebsis\u00eb. Vdiq ne vitin 1946. Gjat\u00eb regjimit komunsit familja e tij u persekutua dhe asnj\u00eb nuk shkruajti n\u00eb histori apo n\u00eb libra p\u00ebr patriotin e shquar, i cili me dijet e tij, shoq\u00ebroi nga Durr\u00ebsi p\u00ebr n\u00eb Vlor\u00eb Ismail Qemalin p\u00ebr ngritjen e flamurit t\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb. Gjith\u00eb pasuria e tij u mor nga shteti edhe banes\u00ebn q\u00eb kishte n\u00eb lagjen \u201cSpaikorre\u201d n\u00eb Elbasan.<br>\ud835\udc47\ud835\udc52\u0308 \ud835\udc56\ud835\udc5b\ud835\udc61\ud835\udc52\ud835\udc5f\ud835\udc5b\ud835\udc62\ud835\udc4e\ud835\udc5f \ud835\udc51\u210e\ud835\udc52 \ud835\udc61\ud835\udc52\u0308 \ud835\udc51\ud835\udc52\ud835\udc61\ud835\udc66\ud835\udc5f\ud835\udc62\ud835\udc4e\ud835\udc5f \ud835\udc61\ud835\udc52\u0308 \ud835\udc52\ud835\udc5a\ud835\udc56\ud835\udc54\ud835\udc5f\ud835\udc5c\ud835\udc57\ud835\udc5b\ud835\udc52\u0308.<br>Disa figura t\u00eb tjera si : \ud835\udc03\ud835\udc1e\ud835\udc2b\ud835\udc2f\ud835\udc22\ud835\udc2c\ud835\udc21 \ud835\udc01\ud835\udc22\ud835\udc1c\u0327\ud835\udc1a\ud835\udc24\ud835\udc2e, \ud835\udc03\ud835\udc21\ud835\udc22\ud835\udc26\ud835\udc22\ud835\udc2d\ud835\udc1e\u0308\ud835\udc2b \ud835\udc01\ud835\udc1e\ud835\udc2b\ud835\udc1a\ud835\udc2d\ud835\udc22, \ud835\udc04\ud835\udc2a\ud835\udc1e\ud835\udc2b\ud835\udc1e\ud835\udc26 \ud835\udc01\ud835\udc1e\ud835\udc23 \ud835\udc15\ud835\udc25\ud835\udc28\ud835\udc2b\ud835\udc1a, \ud835\udc0c\ud835\udc2e\ud835\udc2c\ud835\udc2d\ud835\udc1a\ud835\udc1f\ud835\udc1a \ud835\udc0a\ud835\udc2b\ud835\udc2e\ud835\udc23\ud835\udc1a, \ud835\udc0c\ud835\udc22\ud835\udc2d\u2019\ud835\udc21\ud835\udc1a\ud835\udc2d \ud835\udc05\ud835\udc2b\ud835\udc1a\ud835\udc2c\ud835\udc21\ud835\udc1e\u0308\ud835\udc2b\ud835\udc22 dhe Rexhep Mitrovica u detyruan t\u00eb emigronin p\u00ebr t\u2019i shp\u00ebtuar persekutimit. Ata u shpall\u00ebn &#8220;kriminel\u00eb lufte&#8221; nga regjimi, pavar\u00ebsisht kontributit t\u00eb tyre t\u00eb jasht\u00ebzakonsh\u00ebm n\u00eb nd\u00ebrtimin e shtetit shqiptar.<br>Si\u00e7 paralajm\u00ebrojn\u00eb studiuesit e totalitarizmave, regjimet shtyp\u00ebse jo vet\u00ebm q\u00eb shkat\u00ebrrojn\u00eb jet\u00ebt e individ\u00ebve, por edhe synojn\u00eb t\u00eb zhdukin kujtes\u00ebn dhe kontributin e tyre. Ky akt, megjithat\u00eb, q\u00ebndron si nj\u00eb d\u00ebshmi e pavdek\u00ebsis\u00eb s\u00eb firm\u00ebtar\u00ebve t\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb dhe nj\u00eb thirrje p\u00ebr t\u00eb kujtuar sakrific\u00ebn e tyre.<br>\ud835\udc0a\ud835\udc2e\ud835\udc23\ud835\udc2d\ud835\udc28\ud835\udc23\ud835\udc26\ud835\udc1e\u0308, \ud835\udc27\ud835\udc1d\ud835\udc1e\ud835\udc2b\ud835\udc28\ud835\udc23\ud835\udc26\ud835\udc1e\u0308 \ud835\udc1d\ud835\udc21\ud835\udc1e \ud835\udc2b\ud835\udc1e\ud835\udc1f\ud835\udc25\ud835\udc1e\ud835\udc24\ud835\udc2d\ud835\udc28\ud835\udc23\ud835\udc26\ud835\udc1e\u0308!<\/p>\n\n\n\n<p>\u270dMigena Demirxhiu<br>\u27a1Dokumentet p\u00ebr shtetasit Shefqet Daiu, Lef Nosi nga arkivi Aidssh.<br>Fotot nga wikipedia dhe botimet e familjar\u00ebve.<br>Referenca te tjera nga Muzeu Historik Komb\u00ebtar dhe revista 3-4, Studime Historike, v.2019.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"575\" src=\"https:\/\/aidssh.al\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/589108389_122258623070202594_5758265012630196771_n-1024x575.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-11294\" srcset=\"https:\/\/aidssh.al\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/589108389_122258623070202594_5758265012630196771_n-1024x575.jpg 1024w, https:\/\/aidssh.al\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/589108389_122258623070202594_5758265012630196771_n-300x168.jpg 300w, https:\/\/aidssh.al\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/589108389_122258623070202594_5758265012630196771_n-768x431.jpg 768w, https:\/\/aidssh.al\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/589108389_122258623070202594_5758265012630196771_n-18x10.jpg 18w, https:\/\/aidssh.al\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/589108389_122258623070202594_5758265012630196771_n.jpg 1161w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Komunizmi vrau dhe burgosi firmetaret e pavarsis\u00eb K\u00ebrc\u00ebnimi m\u00eb i madh i paraqitur nga l\u00ebvizjet totalitare \u00ebsht\u00eb shkat\u00ebrrimi i sfer\u00ebs publike, \u00e7rr\u00ebnjosja e aren\u00ebs ku individ\u00ebt p\u00ebrfshihen n\u00eb diskurs dhe veprim politik kuptimplot\u00eb.Firm\u00ebtar\u00ebt e Pavar\u00ebsis\u00eb n\u00ebnshkruan lirin\u00eb por p\u00ebrjetuan dhun\u00ebn dhe persekutimin m\u00eb t\u00eb eg\u00ebr. Madje, edhe pasardh\u00ebsit e tyre e p\u00ebsuan r\u00ebnd\u00eb; disa u [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":11294,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[89],"tags":[107,131,102,133],"class_list":["post-11293","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kalendari-i-kujteses","tag-aidssh","tag-firmetaret-e-deklarates-se-pavarsise","tag-gentiana-sula","tag-kalendari-i-kujteses"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11293","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11293"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11293\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11325,"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11293\/revisions\/11325"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11294"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11293"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11293"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/aidssh.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11293"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}